Detox - Sự thật về những lầm tưởng

1. Chế độ ăn detox là gì ?

Detox đang được giới trẻ truyền tai nhau là những chế độ ăn « thần kì » giúp cơ thể thanh lọc các độc tố tích tụ. Chế độ ăn detox được cho là mang lại các lợi ích như giảm cân nhanh, cải thiện hệ tiêu hóa, cải thiện da, móng, tóc, cải thiện mức năng lượng của cơ thể, đẩy mạnh hệ miễn dịch và loại bỏ các vùng mỡ sần sùi tích tụ dưới da.



Chế độ ăn detox có thể kéo dài từ vài ngày cho đến một tháng bao gồm nhiều hình thức :

  • Nhịn ăn trong vòng vài ngày

  • Chỉ ăn trái cây và rau củ quả

  • Loại bỏ thực phẩm từ sữa và lúa mì khỏi khẩu phần ăn

  • Giới hạn lượng thức ăn ăn vào

  • Không uống cà phê và rượu bia

  • Sử dụng các liệu pháp detox như uống các loại thuốc nước, thuốc uống. [2]


2. Detox giúp chúng ta thanh lọc cơ thể?

Chất độc hại không hề tích tụ trong gan, thận hay bất cứ cơ quan nào trong cơ thể bạn, vì thế bạn không thể đẩy chúng ra ngoài bằng một chế độ ăn thanh lọc “thần kì”. Lý do là cơ thể của bạn là một hệ thống hoàn hảo được trang bị sẵn cơ chế loại bỏ chất thải và độc tố mà không cần thêm sự giúp đỡ. Cơ thể chúng ta có thể lọc, chuyển hóa, bài tiết chất độc và chất thải của rượu, thuốc, thức ăn, tế bào chết, hóa chất và vi khuẩn. Rất nhiều cơ quan trong cơ thể bạn như da, ruột, gan và thận liên tục “thải độc” cho toàn bộ cơ thể mà không có bất cứ loại thuốc, liệu pháp, hay miếng dán nào có thể làm thay công việc kì diệu đó. [1]


3. Detox giúp chúng ta giảm cân?

Bằng việc nhịn đói hay là giới hạn nghiêm ngặt khẩu phần ăn, bạn có thể giảm cân nặng đáng kể trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, thứ mà cơ thể bạn mất đi chủ yếu là nước và năng lượng dự trữ dưới dạng glycogen, chứ không phải là mỡ thừa. Bạn sẽ cũng phải chịu đựng hàng tấn khó chịu như cơn đói, thiếu năng lượng làm việc, chóng mặt, mệt mỏi, kiệt sức. Nếu không thể theo đuổi chế độ ăn detox liên tục, bạn nhanh chóng tăng cân trở lại khi việc ăn uống trở lại như bình thường.


Như vậy, chế độ ăn detox có thể giúp bạn giảm một số kg nhất định, nhưng bạn sẽ tăng cân lại sau đó, bạn sẽ không đạt được mục tiêu ban đầu. Cách giảm cân này không phải là cách giảm cân an toàn và lâu dài. [2]


4. Detox an toàn với mọi người?

Chưa có bằng chứng khoa học chứng minh độ an toàn của detox. Tuy nhiên, đã có nhiều chuyên gia lo ngại về các vấn đề khi thực hiện detox:


  • Với sự bùng nổ của phong trào detox, các sản phẩm giúp thanh lọc cơ thể được quảng cáo tràn lan mà không hề được đảm bảo chất lượng. Nhiều trường hợp đã bị phát hiện các chất không được phép sử dụng trên lưu hành gây ra hậu quả xấu cho sức khỏe

  • Nhịn ăn sẽ khiến cơ thể bạn không được cung cấp đủ năng lương và chất dinh dưỡng cần thiết để hoạt động. Dù bạn có thể giảm cân nhưng kết quả không kéo dài và việc tăng cân trở lại rất dễ. Thêm vào đó, khi nhịn đói, bạn có thể bị mệt mỏi, đau đầu hay ngất xỉu.

  • Một số phương pháp detox yêu cầu sử dụng các loại thuốc nhuận tràng có thể khiến bạn hứng chịu các tác dụng phụ của thuốc. Nguy hiểm hơn là bạn hoàn toàn có khả năng bị tiêu chảy, mất nước. [3]

  • Đối với người đang có vấn đề về sức khỏe, chế độ ăn detox không chỉ không tốt cho mà còn có thể gây hại. Hiện nay chưa có nghiên cứu nào chứng minh được rằng chế độ ăn này có thể cải thiện huyết áp, cholesterol hay có lợi đối với tim mạch. Đặc biệt với người mắc bệnh đái tháo đường đang dùng thuốc, không chỉ chế độ ăn detox mà những chế độ ăn giảm lượng thức ăn ăn vào gây hạ đường huyết đều rất nguy hiểm. Chỉ có một ngoại lệ mà chế độ ăn detox không gây hại là ăn các thực phẩm “sạch”. Điều này rất có ích đối với những người có cholesterol máu cao, tăng huyết áp, đái tháo đường, thậm chí là bệnh tim. [1]


5. Vậy tôi có nên thực hiện chế độ ăn detox?

Detox hoàn toàn được các doanh nghiệp thổi phồng và không được chứng minh hiệu quả và an toàn. Tuy nhiên, có một số lời khuyên đúng đắn được đưa ra.

Loại chế độ ăn detox duy nhất được đánh giá cao là hạn chế ăn những thực phẩm qua nhiều khâu chế biến sẵn, thực phẩm nhiều chất béo, thức ăn ngọt và thay thế chúng bằng rau củ quả:


  • Khi bạn có ý tưởng về một chế độ ăn “thải độc”, hãy thử ăn những thực phẩm “sạch” như rau, củ, quả, ngũ cốc, thực phẩm giàu protein và những thực phẩm không qua nhiều khâu chế biến (cũng cùng từ 1 nguồn vật liệu nhưng táo và nước ép táo sẽ khác nhau, cũng như sự khác nhau giữa cà chua nghiền và cà chua nướng).

  • Việc hình thành thói quen tập thể dục không những tốt cho bạn mà còn giúp bạn duy trì được kết quả mà chế độ ăn detox mang lại.

  • Điều này cũng mang lại lợi ích đối với những người có cholesterol máu cao, tăng huyết áp, đái tháo đường, thậm chí là bệnh tim. [1]

  • Nếu bạn muốn thực hiện một chế độ ăn khỏe mạnh, hãy nhờ tư vấn từ các chuyên gia dinh dưỡng và tìm hiểu thật kĩ trước khi thực hiện.


Tài liệu tham khảo:

1. The Association of UK Dietitians (2016), Detox diets

< https://www.bda.uk.com/foodfacts/detoxdiets.pdf >

2. Kathleen M. Zelman, MPH, RD, LD (2018), The Truth About Detox Diets

< https://www.webmd.com/diet/a-z/detox-diets >

3. NCCIH. (2019). “Detoxes” and “Cleanses”.

< https://nccih.nih.gov/health/detoxes-cleanses >

Subscribe to Our Career Development webinar

  • LinkedIn Social Icon
  • White Facebook Icon

© 2019 by VSHR. Proudly created by VSHR Communication Department.